Uzm. Tek. Öğret. FEVZİ ARSLAN

        Lisede okuyan öğrenciler yılda bir dersten ödev hazırlamak zorundadır. Hangi dersten ödev alınacağı, sene başında sınıf rehber öğretmeni ile birlikte seçilir.         Ödevle ilgili tüm kurallar MEB'nın Ortaokul Ve Orta Öğretim Kurumlarındaki Öğrencilerin Ders Dışı Eğitim Ve Öğretim Faaliyetleri isimli yönetmeliğinde ayrıntılı bir şekilde belirtilmiştir.         Biz de öğrencilerimizden 15 sayfayı geçmeyecek şekilde hazırladıkları ödevlerini bir kapak ekleyip uygun bir şekilde yaklaşık Nisan ayının 2. haftası içinde teslim etmelerin tavsiye ediyoruz.   

        Dijital Analog Dönüştürücüler ihtiyaca göre değişik şekillerde düzenlenebilirler. Şimdi Yine Op-Amp ile düzenlenmiş yeni bir DAC devresi inceleyelim.         Şekilde yine iki adet Op-Amp ile kurulmuş bir DAC devresi görülmektedir. 1. Op-Amp eviren toplayıcı, 2. Op-Amp ise eviren olarak kullanılmıştır. A1 girişinin kazancı -0.2 ve 5*(-0,2)=-1 Volt çıkış gerilimi üretir. 2. Op-Amp sinyali evirdiği için Q çıkışında 1 Volt olarak görülür. A2 girişine uygulanan sinyal 2 Volt, A3 girişine uygulanan sinyal 4 Volt ve A4 girişine uygulanan sinyal 8 Volt çıkış üretir. Tablo dan da görüleceği gibi girişlere uygulanan sinyal ile 0-15 Volt arasında ayarlanan bir Analog sinyal elde edilebilmektedir. Op-Amplarına besleme gerilimi ve dirençlerin değerine bağlı olarak sonuçlar belli aralıkta ayarlanabilir.

        Mikroişlemcili sistemlerde biligler dijital olarak işlenir. Ne demek? dijital bilgi. Yalnızca 1 ve 0 dan oluşan sistem diyebiliriz. burada 1 bilgisi 5 Volt ile, 0 bilgisi ise 0 Volt ile temsil edilir. Bilgi işlendikten sonra eğer gerekli ise Analog sinyale dönüştürülür. Örneğin 12 Volt' luk DC motorun hızını artırıp azaltmak için gerilimini 0-12V arasında ayarlamanız gerekir. DC motoru da mikrodenetleyici ile kontrol ediyorsak, denetleyicinin kullandığı Dijital sinyaller Analog sinyale dönüştürülmelidir. Bunun için düzenlenen elektronik devrelere Dijital-Analog Dönüştürücü (DAC) denir.          Şekilde bir DAC şeması görülmektedir. Devre iki adet 741 Op-Amp ile kurulmuştur. Birinci Op-amp eviren toplayıcı, ikinci Op-Amp eviren olarak kullanılmıştır. Girişlere uygulanan 5 Voltluk dijital 1 bilgisi  -0,2 kazanç ile çıkışa 1 volt olarak yansımaktadır. Bütün girişlerin kazancı aynı şekilde seçildiğ...

        Arkadaşlar genelde hazır aldığımız 7 segmenli display ile kurulan devrler herkesin görebilmesi için yeterli büyüklükte değildir. Sonucun herkesce görülebilmesi için display'ın daha büyük olması gerekir. Sizlere, ledlerle daha büyük bir displayın nasıl yapılacağını örnek bir devre ile göstermek istiyorum.         Şekilde her bir segman 5 adet ledin seri bağlanması ile oluşturulmuş ve bu ledler 100 ohmluk bir ön direnç ile bağlandıktan sonra BD 135 isimli NPN bir transistör ile sürülmüştür. Devreyi 12 Voltluk DC kaynak ile besledik. 7448 numaralı kod çözücü entegre ile devreyi şekildeki gibi bağlamak suretiyle çalıştırdık ve çok iyi sonuç alınmıştır. İlgilenenler için uygulanabilir bir devre.

        İkilik sayı sisteminden 7 segmenli displey'e kod çözücü iki tanedir. bunlar 7447 ve 7448 entegresi ile yapılabilir. 7447 entegresi negatif (-) çıkış verir ve ortak Anot (+) displayleri sürer. 7448 entegresi ise pozitif (+) çıkış verir ve ortak katot (-) displeyleri sürer. entegreler 16 ayaklıdır ve 16. ayakalrı +5V DC, 8. ayakları - besleme bağlantısıdır.         Decoderlerin Agirişi 1'ler basamağı, B girişi 2'ler, C girişi 4'ler , D girişi ise 8'ler basamağıdır. Örneğin displayde 3 rakamını oluşturmak için; A ve B 1 yapılmalıdır.

        Floresan lamba tesisatı verimli ve ekonmik olması nedeniyle günümüzde hala tercih edilen yaygın bir aydınlatma uygulamasıdır. Fakat birden çok bileşenden oluştuğu için arıza olasılığı ve tamiri ayrı bir özen ister. Devreyi kurmak ve arızalarını giderebilmek için parçalarını ve çalışmasını iyi bilmek gerekir. İşletmelerde floresan lambaların reaktif akımçektiği ve stroboskobik olaylara sebep olduğu unutulmamalıdır. Bu durumlara karşı önlem almak gerekir. Şekilde adi anahtarla yapılmış tek lambalı floresan devresinin, tek hat ve açık şeması verilmiştir. 

        Elektronikle uğraşmayı sevenler için, transformatörsüz bir merdiven otomatiği şemasını paylaşmak istiyorum. Transformatörsüz olduğu için maliyeti ucuz fakat enerji veildiğinde dikkatli olmamız gereken bir devre.